Ahadi za kutenda

Lishe yenye afya

Serikali ya Tanzania, Wizara ya Kilimo, Mifugo na Uvuvi, Maendeleo ya Jamii

Licha ya kiwango cha kutosha cha kujitosheleza kwa chakula (> 120%), bado nchi inakabiliwa na mzigo wa utapiamlo mara tatu; chini ya upungufu wa lishe-lishe-virutubishi, njaa iliyofichwa pamoja na Magonjwa Yasiyoambukiza yanayohusiana na lishe (NCDs). Shida za unene kupita kiasi na unene kupita kiasi kati ya wanawake wa umri wa kuzaa watoto zimeripotiwa katika tafiti zingine kuwa katika anuwai ya 30-40% kwa kikundi husika. Viwango vya kudumaza kwa watoto chini ya miaka mitano vinasimama kwa 32%. Mabadiliko ya lishe na tabia kuelekea kuongezeka kwa matumizi ya vinywaji vyenye sukari, wanga, mafuta, na vyakula vilivyosindikwa vimechangia shida ya lishe zaidi na NCD zinazohusiana. Mlo wa familia nyingi za vijijini na mijini kwa ujumla hukosa utofauti, na lishe bora hukaa bila bei nafuu kwa kaya nyingi vijijini na mijini. Njia nyingi za kilimo za kuongezeka kwa uzalishaji wa chakula mara chache huwa nyeti kwa lishe. Uingiliaji kama huo umekuwa katika kukuza uzalishaji badala ya uboreshaji wa upatikanaji sawa wa chakula bora na salama. Aina zenye mazao yenye virutubishi vyenye virutubisho vingi na mifugo midogo haikuzwi vya kutosha. Chakula na rasilimali za malisho zinazolishwa wanyama na samaki wanaofugwa hazina ubora kwani bidhaa za chakula cha mifugo zinazozalishwa kwa matumizi ya binadamu. Katika suala hili, kuchukua hatua za kimkakati ambazo zinahakikisha upatikanaji wa chakula salama na chenye lishe ni muhimu katika mabadiliko ya mifumo ya chakula ya Kitanzania ifikapo mwaka 2030.
URT itafanya kazi katika Wizara za Kiongozi za Sekta ili kuhakikisha kuwa lishe bora na vyakula salama vinapatikana kwa wote, haswa kwa wanawake na watoto na vikundi vilivyo hatarini, kushughulikia aina zote za utapiamlo. Kufikia lengo hili inahitaji hatua za kisekta nyingi pamoja na: kuhakikisha usalama wa chakula na lishe; virutubisho vyakula vyenye mnene katika programu za kulisha shuleni; upanuzi wa upatikanaji wa huduma za afya na lishe; uhamasishaji wa watumiaji na elimu juu ya utofauti wa lishe; miundombinu ya masoko ya kitaifa; mazingira mazuri ya chakula na usalama wa chakula; maji safi ya kunywa; usafi wa mazingira na mazoea mazuri ya usafi kupitia uhamasishaji na uimarishaji wa usalama wa chakula na mifumo ya ufuatiliaji; na utoaji wa misaada ya kijamii.
KUJITOA KWA URT:
(i) Lishe zenye afya zinapaswa kupatikana zaidi na kupatikana kupitia uzalishaji bora wa kilimo na utofauti; kuimarisha uzalishaji wa ndani na minyororo ya usambazaji; ufugaji wa wanyama wadogo na ufugaji wa samaki katika viwango vya jamii; biashara ya mazao yenye virutubishi yenye virutubishi vingi; kukuza uzalishaji na matumizi ya ndani; kukuza programu za kulisha shule za nyumbani; uboreshaji wa miundombinu katika masoko ya eneo, uhifadhi na viwanda vya usindikaji kilimo; kuimarisha chakula; ushiriki wa msaada wa sekta binafsi katika programu za kulisha shuleni; msaada wa kijamii kwa watu walio katika mazingira magumu na kaya; uhusiano mkubwa kati ya wazalishaji na watumiaji. (ii) Kupanua siku 1,000 na ushauri wa kiafya na huduma kwa mama na watoto

Eneo bunge

Nchi wanachama

Eneo la Vitendo

Lisha Watu Wote

Mahali

Umoja wa Jamhuri ya Tanzania

Mawasiliano muhimu

Dk Honest Kessy, Serikali ya Tanzania
[email protected]

Maneno muhimu

mazao yanayodumaa, yenye biofuti, utapiamlo